اگر استخوان كاسهء سر درز برده است و درز به آن طرف ، يعنى تا آستر استخوان نفوذ كرده است از زدودن سطحى ، كارى از پيش نمىرود و بهره‌اى نمىدهد . بايد آلايش را از استخوان دور كنى و حتى اگر چيزى را حك كرده‌اى دست نگهدار و به معاينهء حجاب مغز بپرداز ! آيا در جايى كه به حالت طبيعى بايد با استخوان تماس داشته باشد مانده و تغيير جا نداده است ؟ اگر موقعيت حجاب به همان حالت طبيعى مانده باشد ، آسيب وارده كمتر بوده و كمتر جاى نگرانى است . پيامدهاى ورم كمتر است و كمتر خطر متوجه بيمار است . و پخته شدن ورم و چرك چكيده از ورم پخته شده سريع‌تر و كامل‌تر انجام‌پذير است . اگر ديدى كه حجاب از اثر شكستن كاسهء سر ، از استخوان سر تا حدى دور افتاده و حالت طبيعى را از دست داده است ، خطرش زياد است و درد زياد و روى آوردن تبها و پيامدهاى تبها زياد احتمال دارد و امكان تغيير رنگ دادن استخوان بيشتر مىشود . چرك آبكى و خونالود را سريع‌تر بيرون مىدهد . و اگر معالجه به تأخير افتد درد و آزار ، حالات تب ، كش رفتن ، غش كردن و عقل از دست دادن بسيار محتمل است . درحالىكه اين نوع شكستگى در كاسهء سر هست ، و حتى در هر شكستگى از نوع ديگر هم كه باشد ، بايد در حفاظت زخم از سرما بسيار مواظب باشى . حتى اگر فصل تابستان و گرما هم باشد ، اگر سرما بر شكسته اثر كند ، خطر مرگ بيمار را در بر دارد . اگر استخوان كاسهء سر تنها ترك برده امّا ترك گشاد است و پوستهء نازك بالايى استخوان پديدار شده است ، اكثرا وسيلهء بستن و باندپيچى كردن خوب مىشود . داروهايى نيز هستند كه بر آن گذارند كه سردى بخشند . به عقيده‌ام بهتر آن است كه قبل از هر چيز روغن گل را در حالى كه ولرم است در درز ريزى و آنگاه هر دو سوى درز را به هم آورى و اگر نياز بود بخيه بزنى . بعد از آن گردهاى دارويى را - كه اختصاص به علاج سر دارند و آنها را از ته‌نشين شدهء روغنهاى دارويى مىسازند - بر جاى درز برده بپاش ! پارچه‌اى كتانى را با سپيدهء تخم‌مرغ تر كن و بر آن بگذار و بالشتك را روى پارچهء كتانى بگذار ! بالشتكها را بايد اول در شراب گس‌مزه با روغن زيتون بهم زده فرو كنى تا خوب آب مىكشند ، آنگاه بالاى پارچهء كتانى بگذارى . سپس همه را باهم باندپيچى كن ! بايد بيمار آرام و بىحركت باشد ، استراحت كند و بخوابد . و اگر ديدى كه نياز به خونگيرى هست خون از او بگير . در هر نوع ترك‌بردگى يا شكستگى كه در كاسهء سر واقع مىشود ، همواره به اين فكر مباش كه استخوان شكسته را كاملا بيرون آورى ، كه در همه جا اين بيرون آوردن امكان ندارد . ليكن سفارش ما را در بحث عمومى راجع به شكستگى و شكسته‌بندى از ياد مبر و آنچه را كه گفته‌ايم اجرا كن ! هرچند بارها رخ داده است كه از سر شكستهء كسى استخوان بريده‌اند يا برچيده‌اند و گوشت و پوست بر جاى شكسته آمده است و بيمار زندگى را ادامه داده است . اگر قسمتى از استخوان كاسهء سر خرد و خاش يا تكه‌تكه شده است ، بايد بدانى كه استخوان سر با استخوانهاى ديگر فرق دارد و معالجهء شكستگى استخوان سر غير از معالجهء